1941 йил, авжи саратон. Қишлоқнинг бир гуруҳ бўз йигитлари урушга чақирилди. Жўнашга чоғланган йигитлар ота-оналарининг истакларига биноан 100 ёшли Санам момодан дуо олишга бордилар.

– Ассалому алайкум, моможон. Бизларга дуо беринг. Фронтга кетяпмиз, – деди улардан бири, момо билан ҳол-аҳвол сўрашилгач.

– Нимага кетяпсилар? – деди момо хиралашиб қолган кўзлари билан овоз чиққан томонга қараб. Бир асрни яшаб қўйган момо учун «фронт» сўзи жуда ғалати туюлганди.

– Урушга кетяпмиз, момо. Фашистлар еримизга бостириб кирибди.

Момо яна умрида эшитмаган сўзлар аралаш гапнинг орасидаги «еримизга бостириб кирибди» жумласигагина сал-пал тушунди. У қўшни қишлоқнинг болалари тушмагурлар, бу қишлоққа ўғирликка кирган-ов, шунга йигитларнинг жаҳли чиқиб, тепалашмоқчи, деб ўйлади.

– Эйй, болаларим! Сира тиниб-тинчимайсилар-да. Бўлар-бўлмасга ур-сур қилаверманглар. Бир таёқ – бахт, бир таёқ – бадбахт. Тепалашаётган пайтларинг эҳтиёт бўлиб уришинглар-да. Тағин кўз-пўзларингга тегиб кетмасин…

Меҳрибон АБДУРАҲМОНОВА