Латифа (арабча гўзал, ёқимли; кўплиги латойиф – латифлар, гўзал сўз ва ҳикоялар) – халқнинг нозик фаҳм билан айтилган кулгули кичик ҳикояси. Латифа баъзан нодира, зарифа ва ажиба деб ҳам юритилган. Латифа – халқ оғзаки ижодининг энг оммабоп жанрларидан бири. Халқ латифаларининг қаҳрамони Афанди (Насриддин Афанди) бўлиб, у ўз донолиги, ҳозиржавоблиги, тадбиркорлиги, сўзамоллиги билан салбий характердаги кишиларни мот қилади. Латифа кўпинча Афанди деб ҳам юритилади. Афанди турли миллатларда, масалан, тожикларда Мушфиқий, туркманларда, қирғиз ва қозоқларда Алдаркўса деб номланади. Замонавий латифалар юмористик характерда бўлиб, уларда бюрократлар, амалпарастлар, боқибеғам кишилар енгил кулгу билан танқид қилинади, эскича ақидалар фош этилади.