Инқилоб (арабча ағдарилмоқ, тўнтарилмоқ) – табиат, жамият ёки тафаккур ривожида рўй берадиган туб сифат ўзгариши, бир сифат ҳолатидан иккинчи сифат ҳолатига ўтиш жараёни. Инқилоб ижтимоий, сиёсий, геологик, илмий-техникавий, маданий соҳалар моҳиятини англатувчи таянч сифат ўзгаришларини белгилайдиган атама тарзида қўлланади. Инқилоб миқдор ўзгаришларининг фалсафий категорияси бўлиб, табиат ва жамият тараққиётининг босқичма-босқичлиги, тадрижий (эволюцион) ривожланишидаги ҳолатидан кескин сифат ўзгаришларига ўтиш жараёнларини англатади. Инқилоб билан тадрижийлик ўртасидаги ўзаро нисбатлар масаласи ижтимоий тафаккурнинг энг долзарб ва мураккаб муаммоси бўлиб, жуда узоқ муддат давомида шиддатли содир бўлаётган баҳс-мунозаралар мавзусини ташкил этади. Инқилобий тараққиёт ўрнига тадрижий ривожланишни қўллаб-қувватлаш ҳозирги кунда инсоният тараққиётида амал қилаётган умуминсоний манфаат ва қадриятлар устуворлиги қонунияти моҳиятидан келиб чиқаётган зарурат бўлиб, улар дунёдан ўзаро қарама-қарши туриш (барбод қилиш)дан кўра ҳар томонлама ҳамкорлик (яратувчанлик)ка асосланган тараққиётнинг нақадар самарали эканини ифода этади.