Farmasevtika san’ati arablardan kelib chiqqan


Saqlash
14:08 / 30.08.2021 0 2235

 

Barchamiz dorilar borligini bilamiz ammo bu soha haqidagi bilimlarimiz juda oz. Dori tibbiyotda kasallikni davolash, uning oldini olish yoki farmasevtika sohasida sog‘likni tiklash uchun ishlatiladi. Farmakologiya dorilar va ulardan tibbiyotda foydalanishni o`rgatuvchi ilmdir.

Dori ishlab chiqarish shunday qadimiy san’atki, biz uning dastlab qachon boshlanganligini bilmaymiz. Ilk dorilar ruhoniy-sehrgarlar tomonidan tayyorlangan. Chunki odamlar o‘simliklarni doriga aylantirish uchun sehr kerak deb ishonishgan. Keyinchalik kasallikni davolash maxsus fanga aylandi. O‘tlar va minerallardan pivo tayyorlash juda oddiy edi. Qadimgi yunon va Rim fiziklari bemorni davolash bilan birga dorilardan ham foydalanishgan.

Farmasevtika san’ati arablardan kelib chiqqan. X asrgacha ular barcha ma’lum tibbiy bilimlarni to`pladi. Ular yunonlarning odam anatomiyasi va kasalliklari to‘g‘risidagi kitobini tarjima qildi. Ular forslarning o`simliklar yordamida davolash kashfiyotlarini o‘g‘irladi. Shuningdek, arablar o`simliklardan juda ko`p dorilarni topishdi.

XIII asrda arablarning dori tayyorlash mahorati Yevropaga yoyildi. Ammo ular tayyorlagan dorilarning tarkibi juda murakkab edi. Ko‘plab arab dorilarining tarkibida 40dan ortiq  elementlar mavjud edi. 1500-yilgacha ba’zi dori formulalari 100 dan ortiq elementlarni ko`rsatardi. Farmaseftlar soddaroq dorilarni yaratish uchun yana o`simliklarni o`rganishni boshlashdi.

XVIII asrga qadar farmasevtika deyarli o‘zgarmadi. Keyinchalik olimlar dorilarning insonga ta’siri kabi ularning tarkibiga qiziqishdi. Ular hayvonlarda tajriba o`tkaza boshladi. Shunday qilib XIX asrdan boshlab dorilar yakka farmasevtlar o`rniga yirik kompaniyalar tomonidan ishlab chiqariladigan bo‘ldi.

 

Izoh yo‘q

Izoh qoldirish

So‘nggi qo‘yilgan

Barchasi

Hikmat

15:07 / 30.07.2026 0 217
G‘ururdan baland mehr

Hikmat

16:07 / 23.07.2026 1 231
Eng qimmat shirinlik

Bilasizmi?

14:07 / 22.07.2026 0 143
“O‘ktam”ning etimologiyasi

Bilasizmi?

11:07 / 22.07.2026 0 261
Vafo va vafot

Bilasizmi?

12:07 / 21.07.2026 0 282
Hadaha



Ko‘p o‘qilgan

Barchasi

Qatra

01:12 / 08.12.2021 143 236308
Oppoq qog‘oz va qora dog‘

Hikmat

01:12 / 03.12.2021 88 115116
Eshikka osilgan taxtacha

Qomus

22:08 / 04.08.2023 4 68737
Milliy urf-odatlar

Qomus

17:09 / 18.09.2023 0 57898
Nutq. Nutq madaniyati. Nutq odobi

Qomus

17:04 / 17.04.2023 1 52286
Xarakter

Qomus

16:04 / 25.04.2023 1 41116
“Avesto”

Qomus

17:05 / 03.05.2023 1 39957
Alpomish

Qomus

20:07 / 28.07.2023 5 39933
Mehmon. Mehmondorchilik odobi. Mehmondo‘stlik

//