Geliosentrizm, geliosentrik tizim (yunoncha helios – Quyosh va lotincha sentrum – markaz) – olamning markazida Quyosh turishi toʻgʻrisidagi ta’limot. Bu gʻoya polyak olimi N.Kopernikning "Osmon sferalarining aylanishi toʻgʻrisida" nomli asarida (1543) ilgari surilgan edi. Kopernik nazariyasi dastlab geosentrizm elementlaridan xoli boʻlmagan. Masalan, sayyoralarning bir xil doiraviy harakati, koinotning yagona markazi (Quyosh) mavjudligi toʻgʻrisidagi Kopernik tasavvurlari shundan dalolat beradi. Keyinchalik J.Bruno, I.Kepler, G.Galiley va boshqa tomonidan bu kamchiliklar bartaraf etilgan. Isaak Nyuton asarlarida butun olam tortishish qonuni va mexanika qonunlarining izohlab berilishi tufayli sayyoralar harakatining xususiyatlari tushuntirilib berilgach, geliosentrizm ta’limoti har tomonlama asoslab berildi, shuningdek, Yerning harakatiga doir ishonchli ma’lumotlar, uning muayyan orbita boʻylab harakatlanishi toʻgʻrisidagi dalillar qoʻlga kiritildi. Geliosentrizm va geosentrizm (Yer – koinot markazi, Quyosh va boshqa sayyoralar uning atrofida aylanadi, deb hisoblovchi ta’limot) oʻrtasidagi bahs bir necha asr mobaynida fanda dunyoqarash va mafkuraviy muammo boʻlib keldi. Xususan, katolik cherkovi geliosentrizmni xristian dini aqidalarini inkor etishda aybladi va oqibatda Kopernikning asari ikki asrdan koʻproq davr mobaynida (1616–1822) ta’qib etildi. Geliosentrizm hozirgi zamon astronomiya fani rivojiga ulkan turtki bergan, kishilarning dunyoqarashi va tasavvurlarida tub burilish yasagan edi.