Sanskritchani biladigan “baxshi”


Saqlash
17:07 / 25.07.2024 0 2360

“Doʻmbirasiz baxshi boʻlmas, yomonsiz yaxshi boʻlmas” degan maqol bor. Elimiz baxshilarni hamisha yaxshi koʻrgan, qadrlagan. Xalq qoʻshiqlari va dostonlarini yoddan kuylovchi oqin maʼnosini anglatgan baxshi soʻzi aslida tilimizga sanskrit tilidan kirib kelgan. “Oʻzbek tilining izohli lugʻati”da izohlanishicha, sanskrit tilidagi “bhikshu” soʻzi “budda ruhoniysi, donishmandi; duoxon, darvesh” degan maʼnolarni bildirgan. Keyinchalik sanskritcha “bhikshu” soʻzi tilimizda “baxshi”ga aylanib ketgan.

 

“Qadimgi turkiy til lugʻati”da baqšï (bag-šï) soʻzining Xitoy tiliga xos boʻlib, “ustoz, murabbiy” maʼnosini ifodalagani taʼkidlab oʻtilgan. Chingiziylar va temuriylar saroyida xizmat qilgan mirza, kotib, munshiylar ham baxshi istilohi bilan ifodalangan.

 

Eshqobil SHUKUR, “Bobosoʻz izidan” kitobidan

 

Izoh yo‘q

Izoh qoldirish

So‘nggi qo‘yilgan

Barchasi

Bilasizmi?

15:03 / 19.03.2026 0 390
Oʻzbekistonga yashirincha kelgan yevropalik sayyoh

Bilasizmi?

10:02 / 25.02.2026 0 346
Evtanaziya huquqmi yo qadriyatlarga qarshilik?

Bilasizmi?

17:02 / 23.02.2026 0 679
Nega 23-fevral emas, 14-yanvar?

Bilasizmi?

12:02 / 16.02.2026 0 406
Boqiylik formulasi: Qadimgi Misr mumiyolash sirlari

Bir kuni...

11:02 / 05.02.2026 0 590
Kelajak bor



Ko‘p o‘qilgan

Barchasi

Qatra

01:12 / 08.12.2021 143 233291
Oppoq qog‘oz va qora dog‘

Hikmat

01:12 / 03.12.2021 88 112957
Eshikka osilgan taxtacha

Qomus

22:08 / 04.08.2023 4 66296
Milliy urf-odatlar

Qomus

17:09 / 18.09.2023 0 55642
Nutq. Nutq madaniyati. Nutq odobi

Qomus

17:04 / 17.04.2023 1 49995
Xarakter

Qomus

17:05 / 03.05.2023 1 39236
Alpomish

Qomus

20:07 / 28.07.2023 5 38517
Mehmon. Mehmondorchilik odobi. Mehmondo‘stlik

Qomus

16:04 / 25.04.2023 1 37515
“Avesto”

//