Qiyos (arabcha taqqoslash) – shariat manbalaridan biri (Qurʼon, sunna, ijmo bilan birga). Qiyos eng avvalo, yaxshi-yomonni bir-biridan farqlay olish, ajratish, xulosa chiqarish demakdir. Qiyoslash asosida har bir ishni muhim va muhim boʻlmagan qismlarga ajratadi, toʻgʻri xulosalar chiqariladi. Bunda insonning bilimi, tafakkuri, dunyoqarashi muhim rol oʻynaydi. Ayniqsa, uning maʼnaviyati, maʼrifati muhim ahamiyat kasb etadi. Shaxs qancha maʼnaviyatli, maʼrifatli boʻlsa, u shuncha adolat, insoniylik, ezgulik nuqtai nazaridan xolisona taqqoslaydi va baholaydi. Qiyosda dastlabki 2 manba – Qurʼon va sunnada berilmagan biror huquqiy masala ulardagi shunga oʻxshash masala boʻyicha berilgan koʻrsatmaga taqqoslash yoʻli bilan sharh etilgan. Masalan, aroqning shayton ishi ekanligi, urush-janjal, adovat chiqarishi sababidan u Qurʼoni Karimda man etilgan. Aroqdan boshqa mast qiluvchi ichimliklar haqida biror narsa aytilmagan. Lekin mujtahid ulamolar mast qiluvchi ichimliklarning hammasida ham aroq kabi salbiy natijalar boʻlishini hisobga olib, unga qiyos qilganlar va harom deb hukm chiqarganlar. Shu bilan birga qiyos islom dinini zamon va taraqqiyot ila yonma-yon yurishida asosiy omillardan biri hisoblanadi. Qiyosning manba sifatida kiritilishi shariatning huquq tizimi sifatida shakllanishi va ruhoniylar, faqihlarning mavjud munosabatlarni himoya qilishdagi mavqei oshishidan dalolat berar edi. Islom huquqshunosligida hozirda ham qiyosga amal qilinadi.