Monoteizm


Saqlash
21:08 / 08.08.2023 0 2968

Monoteizm (yunoncha monas – yakka, theos – xudo) – yakkaxudolik. Dastlab ruhlar, fetishlar, totemlar va hokazolarga eʼtiqod va sigʻinish koʻrinishida namoyon boʻlgan bu dinlar kishilik jamiyati tarixida millatlar shakllanayotgan davrda ilohlarga sigʻinish koʻrinishini ola boshlagan. Dastlab tabiat va jamiyatda sodir boʻladigan hodisalarning har biri oʻz ilohlari tomonidan boshqarilishiga ishonch-eʼtiqod vujudga kelgan (masalan, qadimgi yunonlarda, hindlarda va hokazo). Keyinchalik barcha xudolarga xos boʻlgan xususiyatlar yakka xudoga nisbat berila boshlagan va natijada yagona xudo yoki ilohga eʼtiqod shakllangan. Kishilik jamiyati rivojining eng qadimgi davrida politeistik, yaʼni koʻp xudolikka eʼtiqod paydo boʻlgan edi. Insoniyat, jamiyat rivojlangani sayin kishilarning diniy tasavvurlari ham oʻzgarib, yakka xudolik taʼlimotiga asoslangan monoteistik dinlar vujudga kelgan. Miloddan oldingi VII asrda shakllangan buddizm, VI–V asrlarda Markaziy Osiyoda shakllangan zardushtiylik, eramizning I asrida shakllangan xristianlik hamda VII asrda paydo boʻlgan islom dini yakkaxudolik dinlariga misol boʻladi. Bu diniy taʼlimotlarda olam va odam ibtidosi, borliqdagi barcha narsalarning, yaʼni tabiat, jamiyat, inson, ularning mavjudligi va oʻzgarishi, inson ongi va taqdiri bizni oʻrab turgan moddiy olamdan tashqarida boʻlgan yagona qudratli kuch – Xudoga bogʻlab talqin etiladi.

Izoh yo‘q

Izoh qoldirish

So‘nggi qo‘yilgan

Barchasi

Bilasizmi?

14:07 / 15.07.2025 0 466
“Kimsan” aslida kim?

Bilasizmi?

15:07 / 10.07.2025 0 525
Ozodlik haykaliga kimning yuz qiyofasi olingan?

Hikmat

10:07 / 03.07.2025 0 312
Armon bobo

Bilasizmi?

16:07 / 02.07.2025 0 293
Yelib keldi



Ko‘p o‘qilgan

Barchasi

Qatra

01:12 / 08.12.2021 143 227064
Oppoq qog‘oz va qora dog‘

Hikmat

01:12 / 03.12.2021 88 109146
Eshikka osilgan taxtacha

Qomus

22:08 / 04.08.2023 4 56502
Milliy urf-odatlar

Qomus

17:09 / 18.09.2023 0 41747
Nutq. Nutq madaniyati. Nutq odobi

Qomus

17:04 / 17.04.2023 1 41147
Xarakter

Qomus

20:07 / 28.07.2023 5 32424
Mehmon. Mehmondorchilik odobi. Mehmondo‘stlik

Qomus

16:12 / 29.12.2021 4 31304
Kompetentlik

Qomus

17:05 / 03.05.2023 1 31053
Alpomish

//