Dualizm (lotincha duo – ikki yoqlama) – moddiy va ma’naviy asoslarni teng huquqli deb hisoblaydigan ta’limot. Falsafa tarixida dualizmning eng yirik vakillaridan biri fransuz faylasufi R.Dekart edi. U ikki asos: moddiylik va ma’naviylikning yonma-yon ravishda mavjud bo‘lishini ta’kidlaydi. Uning fikricha, cheksiz abadiy bo‘lgan tabiat inson tafakkuriga bog‘liq bo‘lmagan holda mavjud bo‘ladi va rivojlanadi. Nemis faylasufi I.Kant ham dualist bo‘lib, uning fikricha, ideal narsa bilan (inson ongi bilan) bir qatorda hodisalarning obyektiv asosi bo‘lgan "narsa o‘zida" ham mavjuddir, lekin "narsa o‘zida"ni bilib bo‘lmaydi.

Hozirgi davrda dualizm psixofizik parallelizm nazariyasi uchun manba sifatida xizmat qilmoqda. Shuningdek, dualizm gnostisizmning (bilish nazariyasi) asosiy yo‘nalishi bo‘lib, bu oqim tarafdorlari moddiy va ruhiy dunyo o‘rtasida mustahkam chegara mavjud, deb ta’kidlaydi. Xullas, dualizm qadimiy g‘oya va qarashlar majmui bo‘lib, moddiy va ma’naviy asoslardan birining mutlaqlashtirilishiga qarshi ta’limot hisoblanadi.