Экология (юнонча оikos – яшаш жойи, макон, logos – таълимот) – тирик организмларнинг ўраб турган тирик ва нотирик табиат билан муносабатлари тизимида антропотехноген омил ролини ўрганувчи фан. Экология атамасини машҳур немис зоологи Эрнест Геккель (1834–1919) «Организмларнинг умумий морфологияси» (1866) ва «Дунё яратилишининг табиий тарихи» (1868) асарларида биринчи бўлиб фанга киритган. Табиатни табиат учун муҳофаза қилишга зарурият йўқ. Унинг фақат инсон учун муҳофаза қилиниши экологиянинг ижтимоий моҳиятини намоён қилади. Экологиянинг йўналишлари кўп: умумий экология био экология, зоо экология, гео экология, тиббий экология, муҳандислик экология, инсон экологияси ва бошқа хусусий экологиялар. Шунингдек, онг шаклларининг экологиялашиши тенденцияси кучайиб, иқтисодий экология, экоэтика, экоэстетика, экотехнология, экологик ҳуқуқ, экологик сиёсат ва ҳоказо йўналишлар вужудга келмоқда. Табиий атроф-муҳитни муҳофаза қилишнинг назарий, амалий ва услубий жиҳатларини жаҳон цивилизацияси манфаатлари асосида муштарак-мужассам ўрганувчи фалсафий фан ижтимоий экологиядир. Ҳозир ижтимоий экология ўзининг ривожланиш босқичига кирмоқда ва нафақат инсонни ўраб турган табиатни муҳофаза қилиш, балки ижтимоий муҳитни ҳам муҳофаза қилишнинг фундаментал назарияларини ишлаб чиқмоқда.