Муттаҳам(лик) (арабча айбланувчи; шубҳага олинган, айбланган) – ўзаро муносабатлар ва олди-берди масалаларида нопок; фирибгар, қаллоб, муттаҳам одамни англатадиган тушунча. Муттаҳам сўзи айрим кишилар характерига ўрнашиб қолган салбий сифатни англатади ва ушбу ибора азалдан қўллаб келинади. Бу сўз билан ифодаланган шахслар халқнинг назаридан қолган, барчанинг иззат-нафсига теккан киши ҳисобланади. Шунинг учун ҳам бу сўзга нисбатан халқда салбий муносабат шаклланган, инсоф ва иффат сўзлари унга антоним ҳисобланади. Негаки, бу сўзлар бокиралик маъноларидан ташқари кишининг ўз мавқеини сақлаш, улуғлаш ва ардоқлаш, хижолат тортиш туйғуларини, оила ва аждодлар шаънига доғ туширмаслик маъносини ҳам ифодалайди. Одатда номусли одам маънавий қадриятини баланд тутади. «Қонун тақиқлай олмаган нарсаларни гоҳо номус тақиқлай олади», деган нақл ҳам бор халқимизда. Муттаҳамлик хусусиятига эга бўлган киши эса на қонунни назар-писанд қилади ва на номусни билади, унинг учун фақат шахсий манфаат устун туради. Ўзига ортиқча бино қўймоқ, гердаймоқ, кеккаймоқ, димоғдорлик – такаббурликни англатиб ва муттаҳамликка яқин тушунча ҳисобланади. «Манманлик заволга, камтарлик камолга етаклайди», деган нақл шунга ишора бўлса керак. Барча жамиятларда, жумладан халқимизда ҳам инсофли, диёнатли ҳалол инсонлар улуғлаб келинган, муттаҳамлар эса қораланган. Муттаҳам сўзи фақат миллатимиз орасида эмас, балки барча халқларда қадимдан қўллаб келинганини қадимги юнон файласуфи Арастунинг қуйидаги сўзлари тасдиқлайди: «Муттаҳамнинг виждонини қўзғатмоқ учун унга тарсаки тушириш керак». Арастунинг фикридан муттаҳам бўлган кишига шафқат қилмаслик керак, уни фақат мажбурий йўл билангина тарбиялаш мумкин, деган маъно уқилади.