Кўчирмачилик


Сақлаш
21:07 / 04.07.2023 0 648

Кўчирмачилик (плагиат) – а) маънавий соҳадаги бузилишнинг бир кўриниши; б) бировнииг асари, кашфиёти ва бошқаларини кўчириб, ўзиники қилиб олиш. Бундай ўғрилик муаллиф ижозатисиз илмий, адабий, мусиқий ёки бадиий асарни, китоб, диссертация, рисола ва бошқаларни ўз номидан тўла ёки қисман бостириб чиқаришдан, кашфиёт ёки ихтирочилик натижаларини ўзиники қилиб олишдан иборат. Кўчирмачилик бирон-бир кишидан касб ўрганиш, унга тақлид қилиш, турли ҳунармандчилик, рассомлик, деҳқончилик, чорвачилик ва бошқаларнинг сир-асрорини билиб олиш ҳамда ўз фаолиятида қўллашдан фарқ қилади. У устозлар тажрибасидан фойдаланиш, бирон-бир халқ, давлат ёки жамиятда самара берган тараққиёт йўли ёки тамойилларини ўзида қўллаш ва ҳаётга татбиқ қилишдан ҳам фарқланади. Шу маънода, кўчирмачилик шахс маънавиятининг бузилиши, унинг қинғир йўлларга киришини англатади. Адабиётда бу ҳодиса «адабий ўғрилик» деб ном олган. Кўчирмачилик ҳолати аниқланганида кўчирмачини судга бериш, етказилган маънавий зарарни қоплашга мажбур қилиш қонунчиликда ўз ифодасини топган. Жумладан, «Муаллифлик ҳуқуқи ва турдош ҳуқуқлар тўғрисида»ги Қонунда «Ҳуқуқ эгаси билан шартнома тузмаган ҳолда асардан фойдаланилган тақдирда қоидабузар ҳуқуқ эгасига етказилган зарарнинг ўрнини, шу жумладан, бой берилган фойдани қоплаши шарт» экани кўрсатилган (46-модда). Кўчирмачилик илм-фанда ҳам олимлик одоби ва шаънига тўғри келмайдиган фаолият тарзида ниҳоятда қораланади.

Изоҳ йўқ

Изоҳ қолдириш

Сўнгги қўйилган

Барчаси

Биласизми?

17:03 / 12.03.2025 0 157
Туркистондаги қадимий аёллар байрами

Биласизми?

10:03 / 03.03.2025 0 131
“Қозонди” феълидаги “қозон” ҳақида

Биласизми?

10:03 / 03.03.2025 0 172
Маржумакдан шўрва қилиб бўладими?

Биласизми?

15:02 / 28.02.2025 0 146
Маймунжон, парманчак ва болдирғон

Биласизми?

14:02 / 28.02.2025 0 128
Хўжайин бўлолмаган хўжағат



Кўп ўқилган

Барчаси

Қомус

15:04 / 19.04.2023 0 9208
Жадидчилик

Қатра

20:08 / 18.08.2022 15 5313
Илк ватан

Қатра

01:01 / 10.01.2022 7 4902
Бир қоп ун

Қатра

17:08 / 21.08.2022 6 4333
Тинчлик

Қомус

22:08 / 04.08.2023 0 4194
Миллий урф-одатлар

Қатра

01:01 / 18.01.2022 2 3559
Ўқиш пули

Бир куни...

03:12 / 09.12.2021 3 3142
Ҳар нарса ҳам кўринганидек эмас

//