Жамият
1166 нафар респондент иштирок этган тадқиқотда юқори фаоллик Тошкент шаҳри (149 нафар), Фарғона (132 нафар), Қашқадарё (114 нафар) ва Наманган (112 нафар) вилоятларида кузатилган.
Иштирокчиларнинг 58 фоизи эркаклар, 42 фоизи аёллар бўлиб, уларнинг асосий қисми 18–45 ёш оралиғидаги фуқаролардан иборат. Сўровда жамиятнинг турли қатламлари — давлат хизматчилари, ННТ вакиллари, тадбиркорлар, талабалар ва ўзини ўзи банд қилган шахслар қатнашган.
Таҳлилларга кўра, Ўзбекистон жамиятида тинчлик масаласига бефарқлик йўқ. Аксинча, юқори даражадаги ҳамдардлик ва дахлдорлик ҳисси устун. Масалан, респондентларнинг 91,8 фоизи бошқа ҳудудлардаги ҳарбий ҳаракатларга нисбатан қайғу ва ҳамдардлик билдирган. Шунингдек, хавотир ва қўрқув каби ҳиссиётлар ҳам юқори улушни ташкил этган.
«Бу натижалар фуқароларнинг можароларни куч ишлатиш орқали ҳал қилишни қабул қилмаслигини, жамиятда тинчликсевар кайфият устун эканини яққол кўрсатади. Аҳоли глобал воқеаларга бефарқ эмас, балки уларга нисбатан онгли ва ҳиссий жиҳатдан фаол муносабатда», дейилади тадқиқот хулосасида.
Сўровнинг муҳим жиҳатларидан бири — Ўзбекистоннинг ҳарбий-сиёсий блокларга қўшилмаслик сиёсатига бўлган муносабатдир. Натижаларга кўра, респондентларнинг 86,2 фоизи ушбу сиёсатни тўлиқ қўллаб-қувватлаган. Бу эса фуқаролар мамлакатнинг нейтрал ташқи сиёсий йўналишида миллий хавфсизлик ва суверенитетнинг муҳим омилини кўраётганини англатади, яъни жамият томонидан амалдаги ташқи сиёсат кенг қўллаб-қувватланмоқда.
Респондентлардан глобал ва минтақавий можароларни ҳал этишнинг энг самарали усуллари ҳақида сўралганда, мутлақ кўпчилик дипломатик ёндашувни танлаган:
▪️ 68,4% — давлат раҳбарлари ўртасидаги тўғридан-тўғри музокараларни энг самарали йўл деб ҳисоблайди;
▪️ 42,1% — халқаро ташкилотлар (жумладан, БМТ) ролини кучайтириш зарурлигини таъкидлайди;
▪️ 11,7% — низоларни томонларнинг ўзаро келишуви орқали ҳал қилиш тарафдори;
▪️ Атиги 2,4% респондент ҳарбий куч ишлатишни мақбул вариант сифатида кўрсатган.
Бу рақамлар жамият онгида куч эмас, мулоқот ва ҳамкорлик устувор қадриятга айланганини билдиради.
Таъкидланишича, фуқаролар глобал муаммоларни ҳал қилишда дипломатия ва халқаро ҳуқуқ нормаларига таянишни энг мақбул йўл деб билмоқда.
Сўров натижаларининг кўрсаитишича, Ўзбекистон жамоатчилиги орасида нафақат глобал, балки минтақавий тинчликка бўлган эътибор ҳам сезиларли даражада ортиб бормоқда. Хусусан, респондентларнинг 15,4 фоизи Марказий Осиёда тинчликни таъминлаш ва мустаҳкамлашни устувор йўналиш сифатида қўллаб-қувватлашини билдирган. Бу кўрсаткич аввалги йилларга нисбатан минтақавий барқарорликка нисбатан онгли ва фаол муносабат кучайиб бораётганини англатади. Фуқаролар тобора кўпроқ Марказий Осиёни умумий хавфсизлик ва барқарор ривожланиш макони сифатида кўрмоқда.
«Сўровда иштирок этганларнинг аксарияти учун тинчлик фақат миллий ёки минтақавий тушунча эмас. Респондентларнинг 82,5 фоизи учун энг муҳим тамойил — бутун дунёда тинчлик эканлиги қайд этилди. Бу эса фуқароларнинг фикрлаши глобал даражада шаклланиб бораётганини кўрсатади», дейилади тадқиқот матнида.
Ўтказилган тадқиқот натижалари Ўзбекистон жамияти тинчликсевар, масъулиятли ва дипломатияга йўналтирилган эканини тасдиқлайди. Фуқаролар нафақат жаҳон кун тартибини кузатмоқда, балки ундаги жараёнларга нисбатан ўз позициясини аниқ ифода этмоқда.
Жамиятнинг асосий хулосаси бир жумлада ифодаланади:
Тинчлик — бу можароларнинг йўқлиги эмас, балки уларни мулоқот, ишонч ва ҳамкорлик орқали ҳал қилиш қобилиятидир.
Жамият
Жамият
Жамият
Иқтисод
Маданият
Жамият
77826
Жамият
56762
Жамият
55992
Жамият
51049
Жамият
//
Изоҳ йўқ